2016/09/15

Giáo phận Vinh: Tự ý thay mặt các hộ dân đòi bồi thường thiệt hại

Mẹ Đốp


Ngày 13.09.2016, Website chính thức của Giáo phận Vinh (Giaophanvinh.net) đăng tải thông tin cho hay: "Hàng ngàn hộ dân bị thiệt hại do thảm họa ô nhiễm môi trường ký đơn xin TGM Giáo phận Vinh trợ giúp". Trong đó bài viết cho biết: 
"Đến nay, các khoản đền bù thiệt hại vẫn chưa được giao tận tay người dân. Khó khăn ngày càng chồng chất do gánh nặng nợ nần, chi tiêu hằng ngày và chi phí nuôi con cái ăn học. Nhiều hộ dân cảm thấy bức xúc và đang nghĩ tới giải pháp căn cứ vào Bộ luật Dân sự Việt Nam để khởi kiện Công ty Formosa để đòi bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng. Đây có thể là một giải pháp đẩy nhanh tiến độ bồi thường thiệt hại cũng như qua con đường tòa án để bảo đảm công bằng, người dân được đền bù một cách tương xứng.
Gần đây Tòa Giám mục Giáo phận Vinh đã nhận được đơn của gần 7000 hộ dân sống trên địa bàn Giáo phận mong muốn Tòa Giám mục trợ giúp họ trong việc đảm bảo sự công bằng và minh bạch trong quá trình bồi thường thiệt hại.
Bài viết cũng nhắc đến lập trường của Tòa Giám mục giáo phận Vinh trong việc "đòi bồi thường thiệt hại" cho các hộ dân chịu tổn thất trong sự cố ô nhiễm môi trường biển vừa qua: "Luật pháp Việt Nam không quy định khiếu kiện tập thể và Tòa Giám mục cũng không thể đứng ra thay mặt các hộ dân đòi bồi thường thiệt hại. Tuy nhiên, đứng trước tình cảnh bi đát của người dân, Tòa Giám mục đang tìm giải pháp để trợ giúp các nạn nhân. Một trong các giải pháp được cân nhắc là kêu gọi các luật sư cộng tác trợ giúp về mặt pháp lý để giúp người dân thực hiện quyền đòi bồi thường thiệt hại của họ". 

Tuy nhiên, ở Entry này, Mõ xin được nói ra 02 điểm mà xem chừng ngày trong bài viết này và những hành động mà Tòa Giám mục Giáo phận Vinh thực hiện đang có sự bất nhất, mâu thuẫn khó lí giải! 

Thứ nhất, Mõ hết sức đồng tình với lập trường của Tòa Giám mục Giáo phận Vinh như đã được trích dẫn nguyên văn ở trên. Là đại diện cho một tổ chức tôn giáo, "Tòa Giám mục cũng không thể đứng ra thay mặt các hộ dân đòi bồi thường thiệt hại"bởi những người chịu thiệt hại trong sự cố vừa qua đâu chỉ có mỗi giáo dân đạo Công giáo, mà còn có cả những lương dân (thậm chí đây là số đông), tín đồ của các tôn giáo khác. Mặt khác, kể cả việc chỉ đại diện cho các nạn nhân là tín hữu đạo Công giáo Giáo phận Vinh thôi thì Tòa Giám mục giáo phận Vinh cũng không thể đứng ra thay mặt bởi đó không phải là một thứ chức trách mà không chỉ đạo Công giáo, các tôn giáo đó không được làm! 

Mõ cũng đồng tình với việc: "Tòa Giám mục đang tìm giải pháp để trợ giúp các nạn nhân. Một trong các giải pháp được cân nhắc là kêu gọi các luật sư cộng tác trợ giúp về mặt pháp lý để giúp người dân thực hiện quyền đòi bồi thường thiệt hại của họ".Nghĩa là họ chỉ đóng vai trò là người "trợ giúp" (khác với người đại diện) và lĩnh vực được họ chú ý tới là trợ giúp pháp lý, chỉ dẫn cho những người mà tạm gọi là "nạn nhân" của sự cố ô nhiễm môi trường biển xảy ra tại các tỉnh Miền Trung vừa qua. 

Vậy nhưng, xem chừng ngay việc này thôi cũng đã có những sự mâu thuẫn. Theo đó, đồng tình rằng, đến thời điểm hiện tại việc bồi thường hoạt động thiệt hại vẫn chưa xảy ra từ khoản tiền 500 triệu USD mà Formosa đã cam kết. Song, theo tìm hiểu thì việc chậm trễ đó xuất phát từ 02 nguyên nhân: (1). Formosa chậm giải ngân nguồn tiền như đã cam kết mặc dù Bộ Tài nguyên & Môi trường Việt Nam đã liên tục thúc hồi/ việc hoàn thuế cho công ty này cũng nằm trong động thái thúc dục này. (2). Các chủ thể chịu thiệt hại có thái độ bất hợp tác trong việc kê khai thiệt hại với lí do họ không cần nhận bồi thường mà chỉ muốn Formosa phải cút khỏi Việt Nam. Việc khước từ từ một số bộ phận *(chủ yếu là số giáo dân theo đạo Công giáo) vô tình đã làm chậm tiến độ đánh giá tổng thể thiệt hại cũng như những công việc sau đó. 

Về mặt khách quan mà nói thì những người chịu thiệt hại nói chung không có bất cứ nguyên cớ gì để khởi kiện lên chính quyền, các nhà chức trách để được nhận bồi thường sau tất cả những gì đã qua. Chính sự thiếu hợp tác dẫn đến họ không có quyền đòi hỏi được bồi thường sớm - hay muộn! Do đó, nếu xét một cách tổng thể thì thậm chí việc Tòa Giám mục hỗ trợ pháp lý để những chủ thể chịu thiệt hại không khác gì việc tiếp tay cho cái sai! 
Trong khi đó, Tòa Giám mục Giáo phận Vinh đã làm gì? 

Theo thông tin được đăng tải trên Website chính thức của Giáo phận, cũng trong ngày 13/09/2016, Tòa Giám mục Giáo phận Vinh đã ra "Quyết định thành lập Ban Hỗ trợ các nạn nhân thảm họa ô nhiễm môi trường biển Miền Trung" gồm 03 Linh mục 1/ Linh mục Giuse Phan Sỹ Phương;2/ Linh mục Phêrô Hoàng Biên Cương; 3/ Linh mục Giuse Nguyễn Công Bắc và một số linh mục cộng tác với Ban. Trước đó, cùng với Tổng Giáo phận Huế, Giáo phận Vinh đã thành lập ban khảo sát hỗn hợp đánh giá thiệt hại do sự cố ô nhiễm môi trường biển Miền Trung để làm căn cứ bồi thường cũng như các chủ thể liên quan khởi kiện.... 

Như vậy, phải chăng họ đã quên mất rằng, Tòa Giám mục chỉ được trợ giúp trên các mặt chứ không phải làm thay phần của những chủ thể thiệt hại chăng? Cho nên, ngay trong phát ngôn dù Tòa Giám mục Giáo phận Vinh đã cố tình né tránh nhưng không khó để nhận ra sự bất nhất trong đó. 

Thứ hai, như thông tin bài viết trên đã nói: "Gần đây Tòa Giám mục Giáo phận Vinh đã nhận được đơn của gần 7000 hộ dân sống trên địa bàn Giáo phận mong muốn Tòa Giám mục trợ giúp họ trong việc đảm bảo sự công bằng và minh bạch trong quá trình bồi thường thiệt hại". Tuy nhiên, trong phần đăng tải chữ ký xin trợ giúp thì lại có "Một số chữ ký" đến từ 03 Giáo xứ (Đông Yên - Hà Tĩnh; Quý Hòa - Hà Tĩnh và Cồn Sẻ - Quảng Bình). Cụ thể: 

.Một số chữ ký của người dân giáo xứ Đông Yên, Kỳ Anh, Hà Tĩnh:


Một số chữ ký của người dân giáo xứ Quý Hòa, Kỳ Anh, Hà Tĩnh:

Một số chữ ký của người dân giáo xứ Cồn Sẻ, Ba Đồn, Quảng Bình:
Câu hỏi đặt ra ở đây là Website của Giáo phận Vinh không đăng tải hết con số 7000 như đã nói hay đó là tất cả những gì họ có cho đến thời điểm hiện tại? Mõ tin rằng, họ sẽ đăng tải cả nếu có chứ sẽ không chỉ đăng tải có từng ấy! 

Thế mới biết, Giáo phận Vinh chưa bao giờ thật thà sau sự cố ô nhiễm môi trường biển tại một số tỉnh Miền Trung. 

No comments: